Recht op reparatie is Europese wet, maar Nederland loopt achter

Een wasmachine die na drieënhalf jaar de geest geeft. Herkenbaar genoeg, en tot voor kort was de keuze simpel: nieuwe kopen, want een monteur laten komen kost vaak bijna evenveel als vervanging. Die rekensom moet in de hele Europese Unie gaan veranderen door het recht op reparatie, een richtlijn die sinds 31 juli 2026 formeel van kracht is. Alleen is Nederland daar nog niet klaar voor, en dat raakt ook webwinkels die grote huishoudelijke apparaten verkopen.

Het idee achter de richtlijn is simpel genoeg om op een bierviltje te passen: repareren moet vanzelfsprekender worden dan vervangen, zowel voor de consument als voor de verkoper die het toestel ooit leverde. Voor webwinkels die witgoed of huishoudelijke apparatuur in hun assortiment hebben, is dit meer dan een juridisch detail ergens in de kleine lettertjes. Het raakt direct aan garantiebeleid, klantenservice en de afspraken met leveranciers.

Reparatie krijgt voorrang boven vervangen

De richtlijn Promoting Repair and Reuse is bedoeld om reparatie aantrekkelijker te maken dan het weggooien van een kapot product. De belangrijkste verandering zit in de garantie: gaat een verkoper binnen de eerste twee jaar van de wettelijke garantietermijn over tot reparatie, dan wordt die garantie eenmalig met twaalf maanden verlengd. Daarnaast moet de verkoper de consument voortaan actief wijzen op de keuze tussen repareren en vervangen, en op die verlengde garantietermijn. Bij de inwerkingtreding geldt dit voor een vaste lijst producten, met wasmachines, vaatwassers, koelkasten en stofzuigers als bekendste voorbeelden.

Waarom Nederland nog niet zover is

Het gaat hier om een Europese richtlijn, geen verordening, en dat scheelt nogal wat. Een verordening geldt automatisch in elke lidstaat, een richtlijn moet eerst in nationale wetgeving worden omgezet. Die omzetting had voor 31 juli 2026 klaar moeten zijn, maar Nederland heeft die deadline gemist. Voor webwinkeliers betekent dat vooral onzekerheid over het tempo: de Europese verplichtingen staan vast, alleen de precieze Nederlandse regels en het toezicht daarop laten nog op zich wachten.

Wat verandert er concreet voor verkopers

Handelaren en e-commercebedrijven krijgen daarnaast de verplichting om reparatie-informatie en de beschikbaarheid van onderdelen inzichtelijk te maken. Dat raakt niet alleen fabrikanten, ook webwinkels die deze producten verkopen, doen er goed aan om nu al te inventariseren welke leveranciers reparatiegegevens beschikbaar stellen. Koopovereenkomsten die vóór 31 juli 2026 zijn gesloten, vallen overigens buiten de nieuwe regels, dus de verandering werkt niet met terugwerkende kracht.

Alvast voorsorteren loont

Wie wasmachines, koelkasten of vergelijkbare apparaten verkoopt, kan maar beter niet wachten tot de Nederlandse wet er ligt. Klantvragen over reparatie in plaats van omruilen komen namelijk nu al binnen, en een verkoper die daar geen antwoord op heeft, verliest tijd en soms ook een klant. Praat met leveranciers over onderdelen en reparatiehandleidingen, en zorg dat het retour- en garantiebeleid straks niet in één keer moet worden omgegooid zodra de Nederlandse regelgeving alsnog wordt vastgesteld. Klantenservicemedewerkers kunnen daar nu al mee aan de slag door bij een storingsmelding standaard te vragen of reparatie een optie is, in plaats van meteen een vervangend product aan te bieden. Dat scheelt straks een hoop uitleg zodra de wet er wel is, en het scheelt de klant vaak ook geld.